De Bolivariaanse Alliantie voor Amerika (officieel: Bolivariaanse Alliantie voor de Volkeren van Ons Amerika) is een samenwerkingsverband tussen verschillende Latijns-Amerikaanse en Caribische landen. Het economische samenwerkingsverdrag tussen de landen heet Handelsverdrag van de Volkeren (Tratado de Comercio de los Pueblos).
ALBA is opgezet door Cuba, Venezuela en Bolivia als tegenhanger voor de Vrijhandelszone van Amerika, voorgesteld door de Verenigde Staten. De benaming "Bolivariaans" refereert aan de Latijns-Amerikaanse vrijheidsstrijder Simón Bolívar en aan het bolivarisme van de Venezolaanse president Hugo Chávez (1954 - 2013).

De kernpunten van het bolivarisme van Chávez zijn:
- politieke en economische soevereiniteit en anti-imperialisme
- deelname van de bevolking aan het politiek proces door o.m. referenda
- economische zelfvoorziening
- bevorderen van een nationale ethiek en loyaliteit aan de natie
- verdeling van de Venezolaanse olieopbrengsten op een manier die de gehele bevolking ten goede komt
- bestrijden van corruptie

Het bolivarisme vindt voornamelijk aanhang in Venezuela, hoewel het ook in de rest van Latijns-Amerika aan populariteit wint. Chávez had bij het invoeren van een nieuwe grondwet in 1999 Venezuela laten hernoemen tot de Bolivariaanse Republiek Venezuela en gaf zo de aanzet tot talloze 'bolivariaanse initiatieven'. Deze veranderingen noemde hij de Bolivariaanse Revolutie. Internationaal gezien manifesteert het bolivarisme zich voornamelijk in de samenwerking van Venezuela met andere Latijns-Amerikaanse landen (Brazilië, Argentinië, Chili, Uruguay, Bolivia en Cuba) in het verzet tegen onder andere neoliberalisme.
In vooral historische zin wordt de term bolivarisme ook wel gebruikt voor aanhangers van Bolívar, of mensen die zoals Bolívar een eenheid van Latijns-Amerika voorstaan. Het onderscheid is belangrijk, want de historische persoon Simón Bolívar was eigenlijk een liberaal, iets waar het regime in Venezuela juist tegen gekant is.

Op dit moment zijn de volgende landen toegetreden tot ALBA:
- Antigua en Barbuda
- Bolivia
- Cuba
- Dominica
- Ecuador
- Nicaragua
- Saint Vincent en de Grenadines
- Venezuela

Honduras beëindigde in 2009 zijn lidmaatschap toen de democratisch gekozen linkse president Manuel Zelaya uit zijn ambt werd gezet door een coup. Suriname, Saint Lucia en Haďti willen volwaardig lid worden.