F I J I

Opp.: 18.272 km² (6/10 x België)    Inw.: 936.000 (2020)   (51 inw./km²)    Regeringsvorm: republiek    Hoofdstad: Suva   Religie: christendom, hindou, islam

Fiji is een land in Melanesië, een verzameling van eilanden in Oceanië en bestaat zelf uit meer dan 330 eilanden waarvan er 106 bewoond zijn. De grootste zijn Viti Levu waarop de hoofdstad Suva ligt en Vanua Levu. Aangrenzende territoriale wateren zijn die van Vanuatu, Salomonseilanden, Tonga, Tuvalu en Wallis en Futuna. Voor de kusten van Fiji bevinden zich koraalriffen die geliefd zijn bij duikers.
Fiji heeft een visverwerkende industrie en ook het toerisme vormt een bron van inkomsten. De meeste toeristen komen uit Australië, Nieuw-Zeeland en de Verenigde Staten.
De Fiji-eilanden zijn erg bergachtig met pieken tot boven de 1300 meter, met als hoogste punt de Tomanivi of Victoria (1324 m). Er heerst een tropisch klimaat en de eilanden zijn bedekt met tropische bossen.

Politiek
In mei 1999 werd de eerste Indo-Fijiaanse premier gekozen. Veel inheemse Fijiërs waren hier niet tevreden mee, omdat ze het idee hadden dat hun traditionele landrechten op het spel stonden.
Op 19 mei 2000 werd er door hen, onder leiding van George Speight, een staatsgreep gepleegd bij het parlementsgebouw in Suva. Onder andere de president werd gegijzeld. De coupplegers wilden dat de multi-etnische grondwet gewijzigd werd. Ze kregen steeds meer steun en uiteindelijk, na een aantal weken, werden de gijzelaars vrijgelaten en werd de grondwet toch veranderd. Internationaal was hier veel kritiek op en werd er onder andere aangeraden niet naar Fiji te reizen. Hierdoor ging de economie behoorlijk achteruit.
In maart 2001 besloot de regering de oude grondwet weer in gebruik te nemen. Speight bekende dat hij schuldig was geweest aan landverraad en werd ter dood veroordeeld, wat later werd omgezet in levenslang.

Klimaatverandering
Reeds in 2014 stond het voortbestaan van 676 dorpen op Fiji op het spel.
Waar de gevolgen van de klimaatverandering in andere delen van de wereld vaak nog ver weg leken (en lijken), zijn ze op de eilanden in de zuidelijke Grote Oceaan inderdaad al harde realiteit. Het stijgende zeewater bedreigt de landbouw en maakt sommige kustplaatsen onbewoonbaar.
De vulkanische eilanden, inclusief de laaggelegen atollen, zijn zeer kwetsbaar voor cyclonen, overstromingen en aardbevingen. Als maatregelen zoals zeeweringen en het aanleggen van mangrovebossen niet meer helpen, zit er weinig anders op dan de bevolking te verplaatsen naar veiliger gebieden.
Het dorp Vunidogoloa op Vanua Levu is ondertussen al volledig verplaatst. Dat proces begon voordat het nieuwe verhuisbeleid van Fiji werd ontwikkeld. Elk dorp dat een beroep doet op de overheid wegens klimaatproblemen, krijgt onder het nieuwe beleid hulp bij verplaatsing. Hiervoor zijn richtlijnen vastgelegd op het gebied van inspraak en economische ontwikkeling.
De situatie in Vunidogoloa, waar de bewoners al generatieslang leven aan de rand van de Natewabaai, was onhoudbaar geworden door de oprukkende zee. Er waren dagelijks overstromingen en het zoute water tastte de bodem en gewassen aan. Hoewel de bewoners de ontwikkelingen al jaren zagen aankomen, bracht de verhuizing en het verlies van voorouderlijk land toch veel stress met zich mee. In totaal duurde de verhuizing, die in 2010 begon, drie jaar. De ervaringen van de dorpsbewoners en de overheid zijn meegenomen in het nieuwe beleid voor andere dorpen.
De honderdvijftig bewoners werden gehuisvest in dertig nieuwe huizen, die elk ongeveer 4000 euro hebben gekost. De dorpsbewoners konden zich actief bemoeien met de plaats waar het nieuwe dorp moest komen en de verhuizing kwam er pas na instemming van de bewoners.
In het geval van Vunidogoloa verliep het proces vrij eenvoudig. De gemeenschap had twee kilometer verderop hoger gelegen land in bezit en besloot al snel dat dat de ideale nieuwe locatie was. Ingewikkelde onderhandelingen en hoge compensatie van landeigenaren was in dit geval niet aan de orde. De bewoners van de nieuwe locatie kregen steun van diverse ministeries en overheden. Er werden nieuwe watertanks en een zonne-energiesysteem in het dorp geplaatst. Boeren kregen planten, vee en materialen. Ook werden nieuwe visvijvers aangelegd. Vijfenzeventig procent van de kosten van de verhuizing, bijna 392.000 euro, kwam voor rekening van de overheid. Het restbedrag staat voor de waarde van het hout dat de dorpsbewoners inbrachten voor het project.
Helaas, wereldwijd bestaat nog nauwelijks beleid en wetgeving als het gaat om de noden van klimaatmigranten, zowel binnen naties als internationaal. Mensen die intern ontheemd raken als gevolg van de klimaatverandering, vallen bijvoorbeeld niet onder de VN-Vluchtelingenconventie uit 1951.
De formele discussie over de wettelijke implicaties van het verhuisbeleid op Fiji moet echter nog gevoerd worden. Het beleid moet nog goed bekeken worden door alle betrokken partijen, inclusief de relevante ministeries, voordat het kabinet zich erover kan buigen. Het kabinetsbesluit en de reactie op de aanbevelingen, zullen bepalend zijn voor de volgende stappen. Er wordt alleszins erkend dat alle inwoners van Fiji, ongeacht hun etniciteit of status, gelijke rechten hebben op huisvesting, openbare diensten, gezondheid en economische participatie.

Geweld tegen vrouwen en meisjes
De ernstige sociale en economische schade die wordt veroorzaakt door de klimaatverandering heeft ook het risico op geweld tegen vrouwen en meisjes vergroot.
FemLINKpacific (FemLINK), een organisatie gefinancierd door het VN Trust Fund to End Violence against Women (VN Trust Fund), voert momenteel een project uit om Fijische plattelandsgemeenschappen een einde te laten maken aan alle vormen van geweld tegen vrouwen en meisjes. Het project gebruikt mediaplatforms geleid door vrouwen en versterkt lokale feministische netwerken om mensen bewust te maken van de diepere oorzaken van geweld, met name tijdens humanitaire noodsituaties.
Een cruciale rol van het FemLINK-project is het verbinden van vrouwen op het platteland via de Women's Weather Watch-campagne. Met behulp van lokale radio biedt deze campagne weerberichten, waarschuwingen en actuele informatie over rampenbeheersing aan degenen die vaak over het hoofd worden gezien. Dat zijn vrouwen in moeilijk bereikbare gebieden, vrouwen met een beperking en lesbische, biseksuele, transgender en intersekse vrouwen.
Via deze verbindingen wisselen diverse netwerken van FemLINK ook onderling en met andere gemeenschappen informatie uit via het online project Barter (Ruilhandel) for Better Fiji. Dit is geïnspireerd op de tradities van oorspronkelijke Fiji-gemeenschappen. Hierdoor kunnen vrouwen die kwetsbaar zijn voor geweld of geweld hebben meegemaakt onderling noodzakelijke middelen en diensten uitwisselen.
In gebieden die zijn getroffen door klimaatverandering is het essentieel dat de stemmen van de meest kwetsbare vrouwen beter hoorbaar zijn om bewustwording te creëren rondom geweld tegen vrouwen en meisjes en dit uiteindelijk te voorkomen.
FemLINK leidt daarom FemTALK89FM, een feministisch radionetwerk onder leiding van vrouwen, dat multiraciale en intersectionele dialogen laat horen over de diepere oorzaken van geweld. Zo belicht het schadelijke tradities en normen. Het netwerk promoot ook strategieën om geweld tegen vrouwen en meisjes te voorkomen en bereikt duizenden luisteraars in zowel stedelijke als afgelegen gebieden van Fiji.
Vrouwen en meisjes zijn de eerste slachtoffers van crises, maar toch zijn ze vaak uitgesloten bij de oplossing ervan. Extreme klimaatomstandigheden leiden tot ontheemding, waardoor vrouwen in Fiji terechtkomen in onveilige leefomstandigheden. Daarbij maakt materiële schade het moeilijker voor overlevenden van geweld om toegang te krijgen tot gespecialiseerde diensten.